Ir ao contido

Centenario - Fundación Galicia Verde

Centenario

PROXECTOS
CENTENARIO DA ESCOLA DE LEBOSO
Escola Rosalía de Castro
Hai cen anos, a Escola de Leboso, chamada Escola Rosalía de Castro, naceu da dor e da esperanza. Da dor dos que tiveron que marchar lonxe, deixando atrás a casa, os camiños, as leiras, a fala e os seres queridos. E da esperanza dos que, mesmo desde a outra beira do mar, seguiron soñando cun futuro mellor para a súa terra.

Aquelas mulleres e aqueles homes emigrantes traballaron duro en terras alleas. Coas mans cansas e o corazón posto en Galicia, foron xuntando cartos non para si mesmos, senón para os nenos e nenas que quedaban aquí. Mandaron o froito do seu esforzo para erguer unha escola, porque sabían que un pobo sen educación queda máis pobre, máis só e máis indefenso.

Que aquela escola levase o nome de Rosalía de Castro non foi un detalle menor. Rosalía puxo voz á saudade, á dignidade da xente humilde e ao amor por Galicia. Tamén esta escola naceu dese mesmo sentimento: da morriña dos que marcharon e do desexo fondo de que a súa terra non quedase esquecida nin sen futuro.

A Escola Rosalía de Castro de Leboso é, por iso, unha casa feita de pedra, pero tamén de saudade, sacrificio e amor. Cada parede garda a memoria dos que partiron; cada lembranza fala dos que non esqueceron; cada nome merece ser dito con respecto e gratitude.

Cen anos despois, o Concello de Forcarei e a Fundación Galicia Verde queren render homenaxe a aquelas xentes boas e xenerosas que converteron a saudade en compromiso e a distancia en futuro. Esta celebración nace para darlles as grazas, para recoñecer o seu exemplo e para dicirlles, coa voz da terra que nunca esqueceron, que a súa obra segue viva.

Na imaxe do xantar da inauguración, celebrada hai un século, vemos moito máis ca unha comida. Vemos un pobo reunido arredor da escola, compartindo pan, alegría e esperanza. Vemos a Galicia humilde e digna que soubo unirse para abrir camiño ás xeracións que viñan detrás.

Que este Centenario sexa memoria agradecida. Que sexa homenaxe sincera. E que a Escola Rosalía de Castro de Leboso, nacida do sacrificio dos que marcharon, siga sendo luz, acougo e futuro para o rural galego.

ACTOS E INICIATIVAS DO CENTENARIO

O Centenario da Escola Rosalía de Castro de Leboso reúne diferentes accións de memoria, recoñecemento e futuro. Cada iniciativa quere lembrar o sacrificio das persoas emigrantes que fixeron posible a escola e, ao mesmo tempo, deixar un legado vivo para o rural galego.

Homenaxe pública á emigración

O acto central do centenario será unha homenaxe pública ás persoas emigrantes que contribuíron á construción da Escola Rosalía de Castro de Leboso.

O Concello de Forcarei e a Fundación Galicia Verde recoñecerán o seu sacrificio, a súa xenerosidade e o seu amor pola terra.

A lectura dos nomes coñecidos, a presenza das familias e a lembranza dos que xa non están converterán este acto nun momento de emoción colectiva e xustiza histórica.

Bosque da Biodiversidade e da Memoria

O Bosque da Biodiversidade e da Memoria será un dos grandes legados do centenario. Non será unha simple plantación de árbores, senón un espazo vivo onde natureza, memoria e educación camiñen xuntas.

Cada árbore poderá lembrar a unha persoa emigrante, unha familia, un antigo alumno ou unha persoa vinculada á historia da Escola Rosalía de Castro de Leboso. O bosque estará deseñado con especies autóctonas, sebes vivas, zonas de refuxio para fauna, humidais e espazos de observación.

Será unha forma de agradecer o sacrificio dos que marcharon, facendo que a súa memoria medre na terra que nunca esqueceron.

Camiño dos Emigrantes

O Camiño dos Emigrantes será un itinerario memorial dentro da contorna da escola e do futuro bosque. Ao longo do percorrido, os visitantes poderán coñecer nomes, fotografías, historias familiares, destinos migratorios e relacións coa escola.

A través de placas discretas e códigos QR, cada parada permitirá achegarse á vida daqueles homes e mulleres que, desde lonxe, fixeron posible a educación dos nenos e nenas de Leboso.

Será un camiño de memoria, gratitude e retorno simbólico.

Museo dos Emigrantes e da Escola Rural

O Museo dos Emigrantes e da Escola Rural recollerá documentos, fotografías, cartas, testemuños, obxectos escolares e materiais relacionados coa historia da Escola Rosalía de Castro de Leboso.

O seu obxectivo será conservar a memoria da emigración que financiou a escola e da comunidade que a fixo súa. Este espazo permitirá explicar ás novas xeracións como a educación rural foi unha conquista colectiva e como a xenerosidade da emigración deixou unha pegada profunda no territorio.

Estudo histórico e artístico da Escola Rosalía de Castro

O centenario apoiarase nun estudo histórico e artístico que documente a orixe da escola, a súa construción, a participación da emigración, a vida escolar e o seu valor patrimonial.

Este traballo permitirá identificar benefactores, familias, mestres, alumnado, fotografías, actas, cartas e outros documentos. Tamén servirá para analizar o edificio como ben cultural e como símbolo da escola rural galega.

O resultado será unha base sólida para exposicións, publicacións, materiais educativos e futuras accións de protección patrimonial.

Arquivo da Memoria

O Arquivo da Memoria reunirá todo o material documental e audiovisual vinculado á escola: fotografías antigas, cartas da emigración, documentos da sociedade promotora, recordos escolares, entrevistas e testemuños orais.

As familias poderán achegar copias ou ceder temporalmente materiais para a súa dixitalización. Cada documento será rexistrado con coidado para conservar a súa procedencia.

Este arquivo será unha ferramenta fundamental para que a memoria non se perda e para que a historia da escola poida ser contada con nomes propios.

Exposición do Centenario

A exposición do centenario presentará ao público a historia da Escola Rosalía de Castro de Leboso desde a súa orixe ata a actualidade.

A mostra incluirá paneis, fotografías, documentos, mapas da emigración, testemuños familiares e materiais escolares. O relato xirará arredor dunha idea central: a escola naceu do sacrificio dos que marcharon e da esperanza dos que quedaron.

Será unha exposición pensada para emocionar, ensinar e agradecer.

Escola do Futuro

A Escola do Futuro representa a nova etapa da Escola de Leboso. O obxectivo é que o edificio e a súa contorna volvan ter unha función educativa, vinculada á agricultura ecolóxica, á biodiversidade, á memoria rural, á recuperación de sementes, á formación práctica e ao desenvolvemento sostible.

A mellor homenaxe aos emigrantes que construíron a escola é facer que siga viva, útil e aberta á sociedade. A escola que naceu para dar futuro ao rural debe volver ser unha ferramenta ao servizo do rural galego.

Programa educativo co alumnado

O centenario contará cun programa educativo dirixido a centros escolares da contorna. O alumnado poderá coñecer a historia da emigración, o valor da escola rural, a biodiversidade do territorio e o significado do futuro bosque memorial.

As actividades incluirán visitas, obradoiros, recollida de memoria familiar, participación na plantación simbólica e traballos arredor da historia local.

Trátase de que os máis novos comprendan que o pasado non é algo alleo, senón unha herdanza que deben coñecer e coidar.

Xantar conmemorativo da inauguración

A fotografía do xantar da inauguración, celebrada hai cen anos, é unha das imaxes máis fermosas da memoria da escola: unha comunidade reunida para celebrar unha obra común.

O centenario quere recuperar ese espírito cun xantar conmemorativo que una veciñanza, descendentes, institucións e colaboradores.

Non será só unha comida, senón un reencontro arredor da memoria, da gratitude e do orgullo compartido.

Biblioteca ambiental e rural

A biblioteca ambiental e rural da Escola de Leboso reunirá publicacións sobre agricultura ecolóxica, agroecoloxía, botánica, sementes tradicionais, biodiversidade, escola rural, emigración e desenvolvemento territorial.

Será un recurso aberto para persoas interesadas na formación, na investigación e na recuperación do coñecemento ligado ao rural galego.

Esta biblioteca reforzará a idea de que a escola debe seguir sendo un lugar de aprendizaxe.

Obradoiro de emprego e recuperación da contorna

O obradoiro de emprego permitirá unir formación práctica, creación de oportunidades e recuperación da contorna da escola.

Poderá actuar na limpeza selectiva, mellora de camiños, preparación do Bosque da Biodiversidade, recuperación de muros, acondicionamento de instalacións agrarias, sinalética e apoio aos espazos educativos.

Será unha ferramenta práctica para que o centenario deixe obra feita e capacidade futura.

Volver ao contido
Application icon
Fundación Galicia Verde Install this application on your home screen for a better experience
Tap Installation button on iOS then "Add to your screen"